Wednesday, May 18, 2005

Mikki refur og tíðindin úr Hálsaskógi

Hvernig er hægt að segja að það að birta þjóðerni morðingja í fjölmiðlum leiði ekki til fordóma? Frægasti lýðskrumari okkar Íslendinga í dag sagði þetta í viðtali á talstöðinni í dag. Sá er um ræðir heitir Mikael Torfason og þótti um tíma einn efnilegasti rithöfundur á landinu. Það var ekki ástæðulaust. Hann hefur verið verðlaunaður á norðurlöndum og hefur getið sér gott orð fyrir skarpan og hreinskilin ritstíl, auk þess sem hann hefur tekið harða siðferðilega afstöðu til hitamála í samfélaginu í bókum sínum.

Margir hafa eflaust haldið að þarna væri mikill hugsjónamaður á ferðinni, þar til hann féllst á að ritstýra DV og er ekki annað að sjá en að blaðið það versni eftir því sem líður á ritstjórnarferil Mikaels.

En það var sem sagt þannig að Mikael þótti ekkert sjálfsagðara en að birta þjóðerni morðingjans úr Kópavogi í fyrstu umfjöllun DV um málið, enda taldi hann nær óhugsandi að slíkt gæti ýtt undir fordóma. Það vill einmitt þannig til að Mikael tók kynþáttfordóma fyrir í bók sinni Samúel og virtist hann þá telja þá bæði slæma og óréttlætanlega. Þetta skiptir auðvitað engu máli því að Mikael veit að það að birta þjóðerni fólks í fréttum af morðingjum ýtir ekki undir fordóma samfélagsins.

En gæti verið að þessi mikli menntamaður og ritstjóri hefði nú einu sinni rangt fyrir sér? Við erum ekki bara að tala um eitthvað morð í Kópavoginum, ekki morð vegna afbrýðisemi, eiturlyfjaskulda eða nauðgunar. Morðið var heiðursmorð, þ.e.a.s. morð sem framið var vegna siðareglna frá landi morðingjans og fórnarlambsins. Ef slíkt heiðursmorð er framið hér á helga og örugga landinu okkar má telja víst að fólk verður hrætt við landa morðingjans, enda gætu þeir tekið upp á hinu sama ekki satt? Slíkar eru hefðirnar frá hans landi.

Sjálfur tel ég ólíklegt að mér verði slátrað á þennan hátt, eða að nokkur annar hljóti þau örlög á Íslandi næstu hundrað árin. En fólk verður hrætt og það verður hrætt við þjóðernið, kynþáttinn, jafnvel alla heimsálfu morðingjans. Slíkt er eðli fólks, það hræðist.

Nú ætla ég að geta mér til þess að Mikael og jafnvel flestir blaðamenn DV hafi mikla óbeit á bandarískum fjölmiðlarisum á borð við FOX, og þá einkum FOX News. Það hef ég líka. Sú óbeit hefur gerjast í mér í þau skipti sem ég horfi á þá ógeðfelldu sjónvarpsstöð vegna þess að hún elur nær eingöngu á ótta áhorfenda. Sýnir einungis morð, réttarhöld, vopnuð rán, farsóttir og hvað það er nú sem fólk kann að hræðast. Þetta er söluvara sem markaðurinn fyllist seint af. Óbeitin sem ég er að geta mér til um að Mikael og hans her á DV hafi óbeit á FOX einfaldlega vegna þess að þar stjórna haukfránir íhaldsmenn repúblíkanaflokksins og hann er andstæður stjórnmálaskoðunum ritstjórnar DV. DV-herinn baðar sig aftur á móti í reynslu FOX News af hræðsluáróðri, enda er ekkert í því blaði sem skiptir máli annað en hræðsluáróður. Þar eru vissulega innihaldslaus viðtöl, oft um 5 setningar hver, slúður tekið beint upp úr people o.fl. sem ég kýs að kalla drasl. Allt efni sem einhver vinna fer í snýst um hræðilegar líkamsárásir, hrikalegar svikamyllur, morð, nauðganir, barnaklám og auðvitað fylgja alltaf myndir með, áður en menn hafa verið dæmdir af til þess föllnum aðilum.

Við, þessi skrumaði lýður, getum þó huggað okkur við að í dag tekur fólk flestu með fyrirvara sem í þessu hasarblaði stendur. Það er þó viðurkennt sálfræðilegt vandamál fólk gleymir smáatriðum eftir því sem líður á en man aðalatriði, s.s. eftir myndum af meintum morðingjum. Því er algengt að fólk telji einhvern morðingja/nauðgara/svindlara þegar það sér einhvern af mynd í DV ganga úti á götu, þrátt fyrir að efni greinar sem birtist fyrir hálfu ári hafi verið lesin með gagnrýnum hætti. DV er hættulegt friðhelgi fólks í samfélagi okkar og mæli ég með algeru sniðgengi.

Jósef K.

Tuesday, May 10, 2005

Menntum við til að ná árangri eða bara góðri statistík?

Það er ýmislegt ágætt um Ísland að segja. Margir segja að hér sé besta vatnið, en því eru fáir útlendingar sammála og því hafa tilraunir til að selja vatn erlendis farið ofan garð og neðan. Aðrir segja að hér séu fallegri konur en annars staðar, að hér sé hreinna (sem er lygi, a.m.k. hérna á Suðurgötunni) og sumir halda jafnvel að Ísland sé bara almennt best í heimi.

Hvað varðar menntunarstig er Ísland alls ekki best í heimi. Það er þó ansi gott. Við erum engin fífl og margir klára jafnvel framhaldsnám, bæði hérlendis og erlendis. Þetta er í sjálfu sér ágætt nema vegna þeirrar staðreyndar að við gætum verið miklu betri. Á Íslandi fara u.þ.b. 0,9% þjóðartekna til háskóla og annarra menntastofnana á því menntunarstigi. Þetta er langt undir meðaltali ESB og innan við helmingur þess sem þekkist í Bandaríkjunum. Það vill jú einmitt þannig til að Bandaríkin búa yfir stærstum hluta þeirra háskóla sem jafnan komast á lista yfir þá bestu í heimi þegar slíkar mælingar fara fram.

Aukið fjármagn til menntunar á háskólastigi gæti verið ein aðal forsenda hraðari þróunar og samkeppnishæfni Íslands í framtíðinni og ætti því að kippa því í liðinn hið fyrsta.

En hvaða þýðingu hafa skrautfjaðrir á borð við þær að vera með samkeppnishæfan háskóla á heimsmælikvarða fyrir samfélagið? Í sjálfu sé enga. Fólkið sem kemur út úr skólunum og þekking þess er það sem skiptir máli og það leiðir mig að umræðuefni dagsins.

Í Háskóla Íslands er verið að kenna fólki ótrúlegustu hluti innan mismunandi deilda og skora. Þetta er bæði gott og skemmtilegt enda fjölbreytileiki ávallt í hávegum hafður á mínu heimili. Það er einnig mjög fjölbreytt hvaða einkunnir eru að koma út úr námskeiðum í HÍ. Ég er að læra sálfræði og þar hefur þótt eðlilegt að einkunnir séu að meðaltali í kringum 5, enda margir sem hefja það nám og ómögulegt ef allir fengju að útskrifast. Hjá öðrum skorum eru einkunnirnar jafnvel enn lægri, en algengast er að þær séu hærri. Í sjálfu sér er ekki ástæða til að kvarta yfir einkunnum yfir 5. Auðvitað ætti það undir flestum kringumstæðum að vera fagnaðarefni, en þó ekki alltaf.

Ef meðaleinkunn er t.d. 7 í einhverju námskeiði má gera ráð fyrir að nokkrir nemendur séu hreinlega með 9,5-10 í einkunn. Ef nokkrir, eða jafnvel margir, nemendur eru með svo háar einkunnir hlýtur það að segja okkur að þessa nemendur hefði mátt fræða mun meira. Ef meðaleinkunn í einhverju námskeiði er yfir 6,5-7 er námskeiðið einfaldlega of létt. Vissulega geta komið árgangar sem eru betri en aðrir en ef einkunnir haldast háar þá er eitthvað. Við getum ekki ætlast til þess að útskrifaðir nemendur séu betri en þau námskeið sem þeir sækja og of létt námskeið búa ekki til nógu góða nemendur.

Til að ná hámarks árangri innan háskóla þyrfti að vera símat, ekki bara á kennurum og nemendum. Matið þyrfti að fara fram á hverju námskeiði fyrir sig á u.þ.b. 2 ára fresti og ef einkunnir verða of háar þarf að þyngja námsefnið.

Það sem stendur í vegi fyrir þessu er auðvitað sú leið sem hefur verið valin af stjórnvöldum við fjármögnun skóla. Skólum er borgað fyrir þá nemendur sem þreyta próf. Fyrir hina fæst ekki grænn eyrir (utan skráningargjalds). Slíkt kerfi veikir mjög stöðu háskóla af því að þá eru hagsmunir farnir að togast á. Viljum við góðan skóla sem er fjársveltur af því að nemendur ráða ekki við hann eða viljum við skóla sem er flottur út á við og hefur fullt af nemendum sem þurfa lítið fyrir náminu að hafa?

Auðvitað viljum við stóra háskóla sem eru krefjandi, samkeppnishæfir og njóta veglegs stuðnings samfélagsins í formi trausts og fjárstuðnings.

Til að þetta gerist verðum við að breyta lögum um fjármagn til háskólastofnana svo að það verði allra hagsmunir að búa til slíka stofnun.

Árni Gunnar Ásgeirsson sem rektor 2005!

Thursday, May 05, 2005

Bretar, fyrirmyndarþjóð

Nú standa yfir kosningar til enska þingsins og þegar maður fylgist með slíku verður maður oftar en ekki innblásinn af fegurð lýðræðisins. Fegurð sú er óvenjumikil á Bretlandseyjum, enda eru þar einmenningskjördæmi sem við verðum að viðurkenna að hlýtur að teljast fegursta mynd lýðræðis.

Einmenningskjördæmi virka þannig að sá flokkur sem nær meirihluta í tilteknu kjördæmi fær alla kjörmenn þess. Þetta er auðvitað frábær leið til að bæla niður raddir minnihlutans og halda honum í skjóli frá lýðræði og mannréttindum.

Þegar slík fegurð blasir við fæ ég gjarnan hugmyndir. Í dag fékk ég hugmynd sem ætti að vera auðvelt að framkvæma. Hugmynd þessi er eitthvað á þessa leið:

Sjálfstæðisflokkurinn er stærsti flokkur á Íslandi. Stundum heldur fólk að Samfylkingin sé stærri vegna skoðanakannana þenna daginn eða hinn, en það er bara kjaftæði, eins og sýnir sig ævinlega í kosningum. Nú gæti Sjálfstæðisflokkurinn byrjað stórkostlega kosningabaráttu sýna fyrir næstu kosningar, tekið stórkostleg lán, auglýst meira en nokkru sinni fyrr, komið með vel rökstuddar heimsendaspár í sambandi við vinstri stjórnir á Íslandi og kastað fram kosningaloforðum af fullum krafti. Þetta myndi allt kosta peninga, en ekki örvænta, þeir myndu skila sér aftur.
Eftir slíka baráttu gætu sjálfstæðismenn náð gríðarlegu fylgi, svo miklu að þeir gætu breytt stjórnarskránni upp á eigin spýtur. Þeir breyta kosningalögum þannig að hér verði tekin upp einmenningskjördæmi, og sem stærsti flokkur í öllum eða allfelstum kjördæmum næðu þeir algjöri valdi á Íslandi. Þetta er auðvitað það sem flestum sjálfstæðismönnum hefur alltaf dreymt um og, miðað við enskt lýðræði, þjóðinni líka.
Þegar þetta væri í garð gengið gætu sjálfstæðismenn tekið upp aðskilnaðarstefnu þar sem alls kyns hippalýð og kommatittum væri einfaldlega varpað í fangelsi, láti þeir sjá sig berandi skilti á Austurvelli með móðgandi klisjukenndum frösum og dónaskap í garð stjórnvalda.
Að lokum gæti Ísland vaxið og dafnað í góðu sambandi við herforingjastjórnir Mið Ameríku. Jafnvel mætti fjármagna eina og eina byltingu þar sem tákn um góðvilja í garð lýðræðissinnaðra hægrimanna. Til að halda lýðnum niðri fengju þeir sem færðu sönnur á að hafa kosið sjálfstæðisflokkinn tvöfalda þjónustu á við áður, en skítugir hippar og slíkt pakki skyldi gjöra svo vel að borga sjálft, ellegar rotna í mussum sínum.

Á morgun hyggst ég senda þessa hugmynd Prófessor Hannesi Hólmsteini Gissurarsyni, og við getum öll beðið full tilhlökkunar eftir að fyrstu kosningaloforðin fara að sjást í sjónvarpi.